Kıbrıs Sorunu Çözülüyor mu?

Son gelişmeler, Türk ve Rum tarafının ortaklaşa kuracakları yeni bir siyasi yapı umudunun yeniden doğmasına yol açtı. Özellikle Yunanistan’ın PKK Terör örgütünün faaliyetlerini durdurmak için Türkiye ile işbirliği yapması, müzakerecilerin anavatanları ziyaret etmesi, yeni ciddi bir sürecin başladığı izleniminin vermiştir. Ancak bu gelişmelerin Türkiye’nin seçim havasına girdiği bir döneme gelmesi, Türkiye’nin iç siyasetine yönelik bir stratejiymiş gibi algılanmasına da yol açtı. Bir başka açıdan da şimdi zamanı mıydı gibi soruların sorulmasına sebep oldu.

Türkiye’den TÜSİAD, KKTC’den İŞAD, Güney Kıbrıs’tan OEV ve Yunanistan’dan SEV gibi önemli sivil ve ekonomik kuruluşların sürece destek verici açıklamaları, ciddi bir sürece girildiği izleniminin ağır basmasına yol açmaktadır. Süreç ile ilgili ilginç bir gelişme Güney’in 14 Aralık’ta sunduğu mektubun 27 Aralıkta Türk tarafında reddedilmesinin ardından, Cumhurbaşkanı Eroğlu’nun koşulsuz olarak masaya oturulması çağrısı yapmasıydı. Karşılıklı bu deneme atışları sonrası Ban Ki Moon 2 Ocak’ta BM parametreleri ışığında görüşmelere devam edilmesi talebinde bulundu. Ayrıca TC Dışişleri Bakanı Davadoğlu ile görüşerek sürecin hızlandırılmasını talep etti. Davutoğlu ve Amerikalı meslektaşı John Kerry ile Paris’teki buluşmasında da Kıbrıs konusu gündeme getirildi. Bunun üzerine ABD Büyükelçisi Koening, Türkler ve Rumlar arasında taslak metnin oluşması için diplomatik girişimlere başladı.

21 Ocak’ta BM Güvenlik Konseyi ortak deklarasyonun önemi ve sürece desteği ile ilgili bir açıklamada bulundu. Aynı gün Bürüksel’de de Başbakan Erdoğan’dan sürece destek için yardım talebinde bulunuldu ve bunun Türkiye’nin AB sürecini olumlu etkileyeceği belirtildi. Bu görüşmede Erdoğan, karşılıklı güven telkini için Türk askerinin Kıbrıs’tan çekilmesi teklifini reddetti ve sadece iki kurucu devlet esasına dayalı federal bir çözümü kabul edeceğini söyledi. 30 Ocak’ta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi adadaki barış gücü askerlerinin görev süresini 6 ay daha uzatma kararı aldı; ancak çözüm yönündeki adımlardan memnuniyetsizliğini belirtti.

Bu arada Maraş için hem Kuzey hem de Güney Kıbrıs’tan bazı sivil toplum ve akademisyenler bir Ekoşehir projesini gündeme getirdiler. Bu durum Maraş ve Akdeniz’de çıkan gazın siyasi pazarlıklarda önemli bir rol oynayacağını göstermektedir. Bir Amerikan enerji şirketi olan NOBEL Energy bu arada hükümet ile gazın paylaşımının nasıl olacağı konusunda bazı pazarlıklara girişti. Ekonomik darboğaza sürüklenmiş olan Güney Yönetimi ve Kuzey yönetimleri ile iç istikrarsızlığa sürüklemiş olan anavatanlar Türkiye ve Yunanistan’ın, bu zor koşullarda pazarlık payları düşmüştür.

Güney ekonomisi şu anda büyük bir kriz içerisinde bulunmaktadır ve işsizlik % 17’nin üzerine çıkmış durumdadır. Görüştüğüm bir üst düzey yetkili, iflas etme eşiğine geldiklerini bu yüzden de adil bir çözümün onların da lehine olduğunu söyledi. Türk tarafının her zaman çözüm yönünde irade koymuş olmasına rağmen, hep kaybeden taraf olması ise iç ve dış siyasetimizi kilitlemiş durumdadır.

Süreçte ortaya çıkan yeni bir gelişme ise Türk tarafının da önümüzdeki Mayıs ayında yapılacak olan AB Parlemento seçimlerinde iki aday için oy kullanacak olmasıdır. Ancak bu haktan sadece Kıbrıs Cumhuriyeti vatandaşlığı bulunan 80 civarında olan Kıbrıslı Türkler yararlanabilecektir. Dışişleri Bakanı Özdil Nami, sadece Kıbrıs Cumhuriyet kimlik kartı bulunanların oy kullanacak olmasına itiraz etmiştir. Bu seçimlerde aday olacağı belirtilen ilk isim Şener Levent olmuştur. Bu süreçte ortaya çıkan önemli bir olay da İngiltere ile Kıbrıs Cumhuriyeti arasında imzalanan ve Kıbrıs Cumhuriyetine terk edilmesi kararlaştırılan İngiliz üstleri bölgesi arazileridir. Cumhurbaşkanı Eroğlu, bu karara 1960 antlaşmalarına aykırı olduğu gerekçesi ile itiraz etmiştir. 1960 Cumhuriyeti dikkate alındığında, Güney Yönetiminin aldığı kararların çoğunun hukuken geçersiz olduğu açıktır.

Sonuç olarak, Türkiye’nin seçim havasına girdiği bu dönem içerisinde Kıbrıs sorununda güçlü bir çözüm iradesinin ortaya çıkması imkansız gözükmektedir. Türkiye’nin yerel, genel ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonrası, kurulacak olan hükümetin politikaları belirleyici olacaktır. Dolayısıyla yapılan açıklamaların aksine bu yıl içerisinde bir çözümün olması olası gözükmemektedir.

http://www.havadiskibris.com/Yazarlar/yusuf-suicmez/kibris-sorunu-cozuluyor-mu/3935

Yusuf Suiçmez

Kadın Algımız Üzerine

Acaba erkek işverenler, çalışacak olan bir kadının tercihinde, kadının mesleğindeki başarısı ve kişiliğini mi yoksa güzelliği ile kadınsı özellikleri mi daha fazla dikkate alırlar? Bu soruya tek bir cevap verilmeyeceği şüphesizdir. Ancak toplumumuzda kadınların mesleki başarısı ve kişiliğinden çok kadınlığı ve giyiminin dikkate alındığı kanaati hâkimdir. Aynı soruyu bir kadın işverene, erkek işçilerin tercihi konusunda da sorabiliriz. Ancak kadınlarımız bu konuda görüşlerini ifade etmekte erkeklerden daha suskun davranmaktadır. Çünkü kültürümüzde, erkeklerin kadınlar üzerinde yorum yapmaları hoş karşılanırken kadınların erkekler üzerinde açık yorumlar yapmaları aynı ölçüde hoş karşılanmamaktadır.

Dinlediğim bazı bayanlar, kadın olarak iş piyasasında olmak için ileri sürülen şartların daha zor olduğunu, bunun ise haksız rekabet yarattığını belirttiler. Muhafazakâr tesettürlü bir kadının ise hem özel hem de kamusal alanda karşılaştığı zorluklara baktığımızda, onların durumunun çok daha zor olduğunu görürüz. Bu ise kadınların sosyal hayata atılmalarına engel olmakta ve zayıf olan rekabet imkânlarını daha da zayıflatmaktadır.

Modernite adına kadınlara getirilen yasaklar da bunun cabasıdır. Dikkat edilirse, Müslüman muhafazakâr erkekler de modernite adına özellikle tesettürlü kadınlara konan yasaklardan fazla rahatsız olmamaktadır. Çünkü onlar da kadının sosyal hayatta fazla etkin olmalarını, psikolojik, sosyal ya da ekonomik sebeplerden dolayı istemiyorlar. Bunu açık olarak dillendirmek yerine de dini kullanarak kamufle etmeye çalışıyorlar. Dolayısıyla da kadınlar bu mücadelelerinde de büyük ölçüde yalnız kaldılar. Hâlbuki Hz. Muhammed’in ilk eşi Hatice tüccardı ve onun yanında çalışan birisiydi. Medine’de Hz. Ömer döneminde alış veriş yerlerini denetleyen bir kadındı. Hz. Ali’ye savaş açan ve ordunun komutanlığını yürüten ise Hz. Ayşe idi. Buna rağmen birçok muhafazakâr dindar hala daha, eşlerinin ya da kızlarının tesettürlü de olsa özel ya da kamu sektöründe çalışmalarına karşı çıkmaktadır.

Aslen Kıbrıslı olan bir bayan arkadaşım, yıllarca zorluklarla okuduktan sonra KKTC’ye döndüğünde örtülü olduğu için öğretmenlik hakkının hiçbir yasal gerekçe olmamasına rağmen tamamen keyfi uygulamalarla engellendiğini söyledi. Yine Kıbrıslı, muhafazakar ancak örtünmeyi dini bir zorunluluk olarak görmeyen bir başka bayan arkadaşım ise, hem bazı dindarların hem de kendini çağdaş ya da modern diye tanımlayan insanların yarattığı psikolojik baskıdan dolayı huzur ve güven içinde çalışamadığını söyledi. Ülkemizde kadınlara yönelik açık ve gizli birçok farklı psikolojik ve fiili taciz olayını da dikkate aldığımızda, kadın, devlet, din ve çağdaşlık algımızı yeniden sorgulamamızın gerekliliği bir kez daha ortaya çıkmaktadır.

Özellikle kamu sektöründeki örtünen kızlara getirilen yasaklar, mezun olduktan sonra da devlet imkanlarından eşit vatandaşlar olarak yararlanmalarına engel olmuştur. Bu yüzden birçok kadın, evinde kapalı yaşamak zorunda kaldığı için daha da içe kapanık bir dindarlığa sürüklenmiştir. Türkiye’de bu sorun artık yavaş yavaş aşılmaya başlanmıştır. Ancak bu sefer de tersinden, açık kıyafet tercihi yapan kadınlar üzerinde kurulmaya çalışılan bir baskının endişesi seslendirilmeye başlandı. Dolayısıyla da özgürlük alanları genişletilirken, bu genişliğin farklı yaşam tercihi ya da giyinme tarzı olanlara baskıya dönüşmemesine dikkat edilmelidir.

Başbakan Erdoğan’ın da bazı açıklamaları, yanlış anlaşılmaya müsait olduğu için bu yöndeki kaygıları beslemiştir. Bazı CHP’lilerin de tesettürlü bayanlara karşı eski yasakçı tavırlarını devam ettirmeleri tesettürlü bayanlar üzerindeki endişeyi arttırmaktadır. Bu yüzden de bazı dindar bayanlar, bunlar tekrar güç kazanırlarsa hayatı bize zindan etmeye devam ederler diye zaman zaman farklı bir endişeyi dile getirmektedirler. Evet, insanların inandıkları gibi yaşama hakları vardır ve devlet yetkililerinin bunu korumaları gerekir; ancak bu hakkı korumaya çalışırken farklı inanç ve yaşam tarzlarına dayatma yapılmamasına dikkat edilmelidir. Çünkü devlet adına bu dayatmaların yapılması, devleti birlikte yaşamın getirdiği ortak hukuk alanı olmaktan çıkarıp, adaletsizliğin dayatıldığı bir mekanizmaya dönüştürür. Bu ise toplum içindeki ayrışma ve çatışma ortamını tetikleyerek istikrarsızlığa yol açar.

http://www.havadiskibris.com/Yazarlar/yusuf-suicmez/kadin-algimiz-uzerine/3867

Yusuf Suiçmez